Antalya’da Türkiye’de ilk kez uygulanan Kahraman Fareler Projesi, arama kurtarma çalışmalarında yeni bir dönemin kapısını araladı. Muratpaşa Belediyesi ile GEA Arama Kurtarma Derneği işbirliğiyle hayata geçirilen projede, yaklaşık üç yıllık eğitim sürecinden geçen Afrika keseli sıçanları, enkaz altında insan kokusunu ayırt edebilecek şekilde yetiştirildi. Farelerin sırtlarına takılan GPS ve kamera sistemleri sayesinde ulaşılması zor alanlarda arama kurtarma çalışmalarına katkı sağlanması hedefleniyor.
Proje, Muratpaşa’daki GEA Arama Kurtarma Gönüllülük Merkezi’nde düzenlenen programla tanıtıldı. Tanıtımda, enkaz uygulamalarında kullanılan farelere ilişkin video gösteriminin ardından GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Atarer, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Engin Yence, projeyi tasarlayıp yürüten Dr. Danielle Glangrasso ve Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal açıklamalarda bulundu.
Enkazda “göz” oluyorlar
Özel GPS ve kamera sistemleri sayesinde ekipler, farelerin enkaz içindeki hareketlerini anlık olarak takip edebiliyor. Kameralar, enkazın derinliği ve erişilmesi zor noktalar hakkında detaylı bilgi sağlarken, insan gücü ve klasik yöntemlerin yetersiz kaldığı alanlarda kritik veri sunuyor.
GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Atarer, GEA’nın ulusal ve uluslararası ölçekte faaliyet gösterdiğini belirterek, Birleşmiş Milletler Tavsiye Grubu’na bağlı bir ekip olduklarını söyledi. Atarer, alternatif arama yöntemlerine ihtiyaçtan yola çıkarak projeyi geliştirdiklerini ve Muratpaşa Belediyesi’nin bu süreçte önemli destek verdiğini vurguladı.
Dar enkaz boşluklarında kritik rol
Belçika merkezli APOPO işbirliğiyle Türkiye’ye getirilen Jo, Caruso, Wagner, Billy, Kira ve Daniel adlı altı Afrika keseli sıçanı, Muratpaşa’da özel oluşturulan alanda enkaz senaryolarına dayalı eğitimlerden geçiriliyor. Projenin yürütücülerinden Dr. Danielle Glangrasso, bu hayvanların hafif yapıları sayesinde ikincil çökme riski oluşturmadan, dar boşluklarda yaşam belirtilerini hızlıca tespit edebildiğini ifade etti.
Yeni eğitim alanı tahsis edildi
Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal, afet öncesi hazırlık vizyonu kapsamında Türkiye’de ilk kez böyle bir projeyi hayata geçirdiklerini belirtti. Belediye ile GEA arasında 2017 yılında imzalanan işbirliği protokolü kapsamında bugüne kadar çeşitli eğitim ve operasyonlar yürütüldüğünü hatırlatan Uysal, Kahraman Fareler Projesi için 3 bin 200 metrekarelik yeni bir eğitim alanının belediye meclisi kararıyla tahsis edildiğini açıkladı.
Eğitimleri süren altı Afrika keseli sıçanı, önümüzdeki dönemde arama kurtarma operasyonlarında aktif olarak kullanılmak üzere hazırlanıyor.

